Τετάρτη 28 Σεπτεμβρίου 2022

Το τελευταίο έγκλημα του Μουσολίνι

ΕΠΕΤΕΙΑΚΑ ΙΣΤΟΡΙΚΑ ΓΕΓΟΝΟΤΑ
Το τελευταίο έγκλημα του Μουσολίνι
Οι "λευκές φλόγες" του Μουσολίνι. Πώς έστειλε στο θάνατο, χιλιάδες ενθουσιώδεις εφήβους
    Στις 12 Σεπτεμβρίου 1943, με μια τολμηρή καταδρομική επιχείρηση, ο Χίτλερ απελευθέρωσε τον πιστό του σύμμαχο Μπενίτο Μουσολίνι, ο οποίος ήταν φυλακισμένος από τη νέα κυβέρνηση της Ιταλίας. Αμέσως μετά οι Γερμανοί εγκατέστησαν τον Μουσολίνι στην ελεγχόμενη από αυτούς βόρεια Ιταλία και ίδρυσαν ένα νέο φασιστικό κρατίδιο με τη βαρύγδουπη ονομασία «Ιταλική Σοσιαλιστική Δημοκρατία». Πρωταρχικό μέλημα του νέου κράτους ήταν η αναδιοργάνωση του Ιταλικού Στρατού. Ο Ιταλός δικτάτορας προσδοκούσε ότι η κλήση των κλάσεων από το 1910 έως το 1925 θα του απέδιδε ικανές δυνάμεις. Το μηδαμινό ωστόσο ποσοστό προσέλευσης απέδειξε ότι ο Μουσολίνι ζούσε σε μια ουτοπία. Οι Ιταλοί δεν ήταν διατεθειμένοι να τον ακολουθήσουν αυτή τη φορά.
    Τότε η φασιστική κυβέρνηση στράφηκε προς τη νεολαία. Ο ίδιος ο Μουσολίνι έτρεφε μεγάλη εκτίμηση στα παιδιά που, μην έχοντας γνωρίσει άλλο καθεστώς, είχαν γαλουχηθεί με τα φασιστικά ιδεώδη. Κατ’ επέκταση, η πτώση του φασισμού για τους νεαρούς Ιταλούς θα συμπαρέσυρε και την πατρίδα. giovanni soldati «Εμπιστεύομαι περισσότερο τη νεολαία, παρά τους ήρωες του πολέμου» διακήρυττε ο Μουσολίνι κολακεύοντας τους νέους που έσπευσαν να ανταποκριθούν στο κάλεσμά του. Πολλοί απ’ αυτούς έτρεφαν την απλοϊκή πεποίθηση ότι θα συνέτριβαν τους εχθρούς ή ότι τα νέα μυστικά γερμανικά όπλα θα ανέτρεπαν δια μαγείας την κατάσταση και θα τους χάριζαν τη νίκη.
    Η προκήρυξη για εθελοντική στράτευση απαιτούσε ως κατώτατο όριο ηλικίας εκείνο των 15 ετών. Υπήρχαν όμως περιπτώσεις ακόμη και δωδεκάχρονων που το έσκαγαν από το σχολείο και παραποιούσαν τα στοιχεία γέννησης τους προκειμένου να καταταγούν. Οι ρεαλιστές Γερμανοί κατανόησαν ότι αυτή η «σταυροφορία των νηπίων» ήταν εκ των πραγμάτων καταδικασμένη. Ο συνταγματάρχης Γιόντλ ανέφερε προφητικά: «η ιταλική νεολαία δεν έχει καμία σοβαρή πολεμική προπαρασκευή. Γι’ αυτούς ο πόλεμος είναι ένα παιχνίδι. Θα υπάρξουν απλώς περισσότεροι νεκροί».
    Οι ενθουσιώδεις Ιταλοί έφηβοι όμως αγνόησαν αυτές τις προβλέψεις και έσπευσαν μαζικά στα νεοϊδρυθέντα τάγματα. Ο αριθμός τους μάλιστα ήταν τόσο μεγάλος, ώστε ενώ αρχικά είχε προγραμματιστεί να ενταχθούν σε τμήματα ενηλίκων, αποφασίστηκε η δημιουργία αυτόνομου τμήματος. Υπολογίζεται ότι πάνω από 4.000 νέοι μεταξύ 12 και 18 ετών κατατάχθηκαν στους στρατιωτικούς σχηματισμούς της «Σοσιαλιστικής Δημοκρατίας». «Οι λευκές φλόγες», όπως αυτοαποκαλούνταν, εκπαιδεύτηκαν για ένα μήνα στον ανταρτοπόλεμο και αμέσως μετά χρησιμοποιήθηκαν στον αγώνα εναντίον των παρτιζάνων.
    Γρήγορα κατάλαβαν ότι ο πόλεμος δεν είναι παιχνίδι. Οι «λευκές φλόγες» έσβησαν στη δίνη των μαχών. Οι περισσότεροι έφηβοι οδηγήθηκαν ανύποπτοι στον θάνατο. Πολλοί έπεσαν νεκροί χωρίς να προλάβουν να χρησιμοποιήσουν το όπλο τους. Κάποιοι πέταξαν τις στολές τους και επέστρεψαν στα σπίτια τους.   Διαλύθηκαν όταν τα πάντα κατέρρεαν γύρω τους. Ο Μουσολίνι είχε διαπράξει το τελευταίο του έγκλημα.


ΕΤΕΡΟΧΡΟΝΙΣΜΕΝΗ ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ (28 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ )

ΕΤΕΡΟΧΡΟΝΙΣΜΕΝΗ ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ (28 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ ) 
551 π.Χ: Γεννήθηκε ο Κομφούκιος, εξελληνισμένη ονομασία του Κουνγκ Φου Τζου, κινέζος φιλόσοφος. (Θαν. 479 π.Χ.)
351 - O Κωνστάντιος Β΄ κατανικά το σφετεριστή Μαγνέντιο.
365 - Ο Ρωμαίος σφετεριστής Προκόπιος με τη δωροδοκία δύο λεγεώνων αυτοανακηρύσσεται Αυτοκράτορας στην Κωνσταντινούπολη.
1396- Ο χριστιανικός στρατός ηττάται στη Νικόπολη από τους Οθωμανούς του Βαγιαζήτ Α΄.
1528 - Βυθίζεται σε τυφώνα στη Φλόριντα ο ισπανικός στόλος, με περίπου 380 νεκρούς.
1538: Λαμβάνει χώρα η Ναυμαχία της Πρέβεζας. Ο τουρκικός στόλος υπό τον Χαϊρεντίν Πασά, γνωστότερο ως Μπαρμπαρόσα, καταναυμαχεί το συμμαχικό στόλο με επικεφαλής τον γενοβέζο ναύαρχο Αντρέα Ντόρια.
1669- Καταλαμβάνεται το Μέγα Κάστρο της Κρήτης, από τον Αχμέτ Κιοπρουλού.
1687-Οι Ενετοί υπό το Μοροζίνι παίρνουν την Αθήνα από τους Τούρκους, έπειτα από πολιορκία 8 μηνών.
1820 - Η ντομάτα αποδεικνύεται δημόσια ασφαλής όταν ο Ρόμπερτ Τζόνσον τρώει 24 κιλά ντομάτες στο Σάλεμ της Μασσαχουσέτης.
1825 - Ελληνική Επανάσταση του 1821: Νίκη του Γ. Καραϊσκάκη κατά Τούρκων στην Αμφιλοχία.
1833 - Οι Τούρκοι απαγχονίζουν 50 Κρήτες επαναστάτες στις Μουρνιές Χανίων.
1867 - Οι ΗΠΑ αναλαμβάνουν τον έλεγχο της νήσου Μίντγουεϊ.
1871 - Η Βραζιλία ψηφίζει νόμο σύμφωνα με τον οποίο τα παιδιά των σκλάβων θα θεωρούνται ελεύθεροι πολίτες.
1889 - Στην πρώτη γενική διάσκεψη Μέτρων και Σταθμών, καθορίζονται οι ακριβείς διαστάσεις του μέτρου.
1891 - Πέθανε ο Χέρμαν Μέλβιλ, Αμερικανός συγγραφέας
1893- Ο Antonio Nicolau d’ Almeida, διευθυντής εταιρείας εξαγωγής κρασιού Πορτ, ιδρύει την ποδοσφαιρική ομάδα της Πόρτο με την ονομασία “Football Club do Porto-Sociedade Sportiva”.
1893: Γεννήθηκε ο Γιάννης Σκαρίμπας, λογοτέχνης και ιστορικός. (Θαν. 21/1/1984)
1895 - Πέθανε ο Λουί Παστέρ, Γάλλος χημικόςΟ Λουί Ζαν Παστέρ (Louis Jean Pasteur), ήταν Γάλλος χημικός που έγινε διάσημος για τις ανακαλύψεις του στη Μικροβιολογία, τόσο ώστε να αποκληθεί «Πατέρας της Μικροβιολογίας» και της Ανοσολογίας. Τα πειράματά του επιβεβαίωσαν τη θεωρία ότι πολλές ασθένειες προκαλούνται από μικρόβια, ενώ ο ίδιος δημιούργησε το πρώτο εμβόλιο για τη λύσσα (αντιλυσσικός ορός). Είναι επίσης γνωστός από τον τρόπο που εφεύρε για να αποτρέπεται το ξίνισμα του γάλακτος και του κρασιού, καθώς αυτή η διαδικασία πήρε το όνομά του και ονομάζεται παστερίωση. Αρκετές είναι και οι ανακαλύψεις του στο πεδίο της Χημείας, με σημαντικότερη την ανακάλυψη της ασυμμετρίας των κρυστάλλων.
1901 - Μακεδονικός Αγώνας: Οι Βούλγαροι καίνε ζωντανό στη Γευγελή τον Μακεδονομάχο Αγγ. Λέοντα.
1905: Γεννήθηκε ο Μαξ Σμέλινγκ, θρυλικός γερμανός πυγμάχος, ο πρώτος ευρωπαίος που κατέκτησε τον παγκόσμιο τίτλο των βαρέων βαρών. (Θαν. 2/2/2005)
1916 - Εθνικός διχασμός προ των πυλών. Η Ελλάδα βρίσκεται με δύο αντίπαλες κυβερνήσεις, η μία στη Θεσσαλονίκη υπό τον Ελευθέριο Βενιζέλο και η άλλη στην Αθήνα υπό την επιρροή του βασιλιά Κωνσταντίνου. Αιτία, η διχογνωμία Βενιζέλου και Κωνσταντίνου για το αν η χώρα έπρεπε να συνταχθεί ή όχι με τις δυνάμεις της Αντάντ κατά τη διάρκεια του Α΄ Παγκόσμιου Πολέμου.
1922: Υπογράφεται στα Μουδανιά ανακωχή ανάμεσα στους Συμμάχους και την κεμαλική Τουρκία. Η ανακωχή, αν και αφορά άμεσα στα ελληνικά συμφέροντα στην ανατολική Θράκη, υπογράφεται χωρίς την παρουσία έλληνα αντιπροσώπου. Λίγες μέρες αργότερα θα αρχίσει η εκκένωση της ανατολικής Θράκης από τα ελληνικά στρατεύματα.
1924 - Γεννήθηκε ο Μαρτσέλλο Μαστρογιάννι, Ιταλός ηθοποιός
1934- Ναυπηγείται το κρουαζιερόπλοιο Queen Mary.
1934 - Γεννήθηκε η Μπριζίτ Μπαρντό, Γαλλίδα ηθοποιός και τραγουδίστρια
1939- Η Γερμανία και η Σοβιετική Ένωση συμφωνούν στην διαίρεση της Πολωνίας.
1939 - Αρχίζει να λειτουργεί η ελληνική υπηρεσία στο ραδιόφωνο του BBC.
1941 - Εξέγερση Ελλήνων κομμουνιστών στην περιοχή Δράμας κατά Βουλγάρων εισβολέων (σκότωσαν 4 Βούλγαρους χωροφύλακες). Ακολουθεί σφαγή (29 προς 30/9/1941) Ελλήνων πατριωτών στη Δράμα, Δοξάτο, Προσοτσάνη, Νικηφόρο, Πλατανιά, Πλατανόβρυση, Παλιάμπελα, Τερψιθέα κλπ. Τα θύματα φθάνουν τους 3-4.000 ανθρώπους.
1943 - Βυθίζεται στον κόλπο του Αργοστολίου το επιβατικό πλοίο «Αρντένα» με 840 Ιταλούς στρατιώτες αιχμαλώτους των Γερμανών (διασώζονται μόλις 120-οι υπόλοιποι 720 πεθαίνουν)
1944- Ήττα των Βρετανών από τους Ναζί στο Άνχεμ της Ολλανδίας.
1945 - Γεννήθηκε ο Μανώλης Ρασούλης, Έλληνας τραγουδοποιός και δημοσιογράφος
1946 -Αποθεωτική υποδοχή στο Βασιλέα Γεώργιο Β΄στην Αθήνα.
1948-Σε επίθεση ανταρτών στη Λάρισα σκοτώνονται έξι πολίτες.
1952 - Το Τάγμα του Ελληνικού Εκστρατευτικού Σώματος Κορέας καταλαμβάνει, μετά από σκληρές μάχες, το Μικρό και Μεγάλο Νόρι, ανατολικά του ποταμού Ιμτζίν.
1952 - Γεννήθηκε ο Ευθύμης Κιουμουρτζόγλου, Έλληνας προπονητής καλαθοσφαίρισης
1956: Πέθανε ο Γουίλιαμ Μπόινγκ, πρωτοπόρος της αεροπορίας και ιδρυτής της ομώνυμης αεροπορικής βιομηχανίας (Boeing). (Γεν. 1/10/1881)
1958 -Εγκρίνεται σε δημοψήφισμα με 79,2% υπέρ το νέο Σύνταγμα της Ε΄ Γαλλικής Δημοκρατίας (αποδεκτό γίνεται το Σύνταγμα στη Μαδαγασκάρη, στις Κομόρες, στη Γαλλική Σομαλία, στην Πολυνησία, στο Σαιν Πιερ και Μικελόν, στη Νέα Καληδονία , σε 4 χώρες της Ισημερινής Αφρικής και σε 7 γαλλικές αποικίες της Δυτικής Αφρικής - μόνο η Γουινέα καταψηφίζει)
1958 - Σέντρα του πρώτου αγώνα του πρώτου Κυπέλλου Εθνών Ευρώπης, Σοβιετική Ένωση - Ουγγαρία 3-1 στη Μόσχα. .
1961 - Η Συρία αποσύρεται από την Ηνωμένη Αραβική Δημοκρατία. Εκδηλώνεται στρατιωτική εξέγερση κατά της αιγυπτιακής κατοχής του συριακού τμήματος της RAU (Ηνωμένη Αραβική Δημοκρατία) .
1966-Οι ΗΠΑ βομβαρδίζουν κατά λάθος φιλικό χωριό στο νότιο Βιετνάμ, σκοτώνοντας 28 άτομα
1966: Πέθανε ο Αντρέ Μπρετόν, γάλλος σουρεαλιστής ποιητής, που έγραψε και το Μανιφέστο του Σουρεαλισμού. (Γεν. 19/2
1968 - Γεννήθηκε η Ναόμι Γουότς, Αγγλίδα ηθοποιός
1970 - Πέθανε ο Γκαμάλ Άμπντελ Νάσερ, Αιγύπτιος πολιτικός
1973 - Υποβάλλει την παραίτησή του από την στρατιωτική κυβέρνηση Παπαδόπουλου ο Νικόλαος Μακαρέζος, εκ των πρωτεργατών του πραξικοπήματος της 21ης Απριλίου. Ακολουθούν και άλλοι στρατιωτικοί υπουργοί.
1974 - Καθιερώνεται με νόμο η δημοτική γλώσσα στα ελληνικά δημοτικά σχολεία.
1979 - Η Εθνική ομάδα μπάσκετ κερδίζει στους Μεσογειακούς του Σπλιτ το πρώτο της χρυσό μετάλλιο σε μεγάλους αγώνες, νικώντας στον τελικό την Γιουγκοσλαβία με 85-75. Στη σύνθεσή της έχει τους Γιαννάκη (28), Κατσούλη (13), Κοκολάκη (13), Κορωναίο (10), Πετρόπουλο (9), Καρατζουλίδη (5), Σακελλαρίου (7) και Καστρινάκη.
1988 - Πέθανε η Έλλη Αλεξίου, Ελληνίδα συγγραφέας
1994 - Από βύθιση του υπερωκεάνιου «Εσθονία» λόγω εισόδου νερού από την μπουκαπόρτα πνίγονται στη Βαλτική 852 άτομα.
1995- Στην Ιταλία, ανακρίνεται ο ηγέτης της Αριστεράς Μάσιμο ντ' Αλέμα για παράνομη χρηματοδότηση του κόμματός του.
1996- Ο Αρσέν Βενγκέρ αναλαμβάνει προπονητής στην Άρσεναλ.
1997- Με τιμές αρχηγού κράτους γίνεται δεκτός στη Θεσσαλονίκη ο Οικουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος.
2000- Κατά της ένταξης της Δανίας στη ζώνη του ευρώ τάσσονται οι ψηφοφόροι σε σχετικό δημοψήφισμα, με 63,4% «όχι» έναντι 36,6% «ναι»
2000 - Πέθανε ο Πιέρ Ελλιό Τρυντώ, Καναδός πολιτικός
2000: Ο Κώστας Κεντέρης γράφει ιστορία, καθώς κερδίζει το χρυσό μετάλλιο στον τελικό των 200 μέτρων στους Ολυμπιακούς Αγώνες του Σίδνεϊ, με χρόνο 20.09. Η Ελλάδα είχε να κερδίζει χρυσό μετάλλιο σε ανδρικό αγώνισμα στο στίβο από το 1912, όταν ο Κωστής Τσικλητήρας είχε πρωτεύσει στο μήκος άνευ φοράς.
2001-Θόρυβο και οργή διεθνώς προκαλούν οι δηλώσεις του Ιταλού Πρωθυπουργού Μπερλουσκόνι πως « ο δυτικός πολιτισμός είναι ανώτερος από το Ισλάμ»
2003-Στο φυσικό τους χώρο βρίσκονται από σήμερα τα ευρήματα της Βεργίνας, που ήρθαν στο φως το 1977 από τον Μανόλη Ανδρόνικο. Εγκαινιάζεται στη Βεργίνα από τον Υπουργό Πολιτισμού Ευάγγελο Βενιζέλο, η έκθεση των αρχαιολογικών ευρημάτων της Βεργίνας (μουσείο της Βεργίνας), τα οποία μέχρι πρότινος φυλάσσονταν στο Αρχαιολογικό μουσείο της Θεσσαλονίκης. Εγκαινιάζεται επίσης το πρώτο πωλητήριο αντιγράφων των αρχαίων ευρημάτων (για το κοινό).
2003-Το πρώτο χρυσό μετάλλιο για την Ελλάδα σε παγκόσμιο πρωτάθλημα στο τάε κβο ντο, κερδίζει η Αρετή Αθανασοπούλου στα 59 κιλά , ενώ χάλκινο πήραν η Κική Κούβαρη (27/9) (+72κ.) και η Έλλη Μυστακίδου (-67κ.) (26/9).
2003Ρωσία κατακτά το Ευρωπαϊκό Πρωτάθλημα Μπάσκετ γυναικών, στον τελικό στην Πάτρα, κερδίζοντας με 59-56 την Τσεχία.
2003Πολωνία αναδεικνύεται πρωταθλήτρια Ευρώπης στο ανδρικό βόλεϊ, κερδίζοντας στον τελικό την Τουρκία με 3-0 σετ.
2003 - Πέθανε ο Ελία Καζάν, Έλληνας σκηνοθέτης
2006- Στο πλάι του συζύγου της, τσάρου Aλεξάνδρου του Γ΄ και του γιου της, Nικολάου, αναπαύεται η μητέρα του τελευταίου τσάρου «πασών των Pωσιών», 87 χρόνια μετά το θάνατό της.

Τρίτη 27 Σεπτεμβρίου 2022

Κωνσταντίνος Σμολένσκη (1843 - 1915)

Κωνσταντίνος Σμολένσκη (1843 - 1915) 
Από τη Βικιπαίδεια,
    Ο Κωνσταντίνος Σμολένσκη ή Σμολένσκυ (1843 - 27 Σεπτεμβρίου 1915) ήταν συνταγματάρχης πυροβολικού, ήρωας του Ελληνοτουρκικού πόλεμου του 1897 και δυο φορές υπουργός στρατιωτικών.
    Γόνος της ελληνοβλαχικής οικογένειας Δήμου, η οποία έλαβε τίτλο ευγενείας στην Αγία Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία του Γερμανικού Έθνους. Η οικογένειά του καταγόταν από τη Φούρκα της Ηπείρου. Ο τίτλος ευγενείας όριζε ως νέο όνομα της οικογένειας το Σμολένσκη, καθώς δήλωνε με αυτό τον τρόπο τη φεουδαρχική κατοχή του όρους Σμόλικα της οροσειράς της Πίνδου, όπου οι Δήμου ήσαν δερβεντζήδες και φοροεισπράκτορες πριν καταφύγουν στο κράτος των Αψβούργων και είχαν μεγάλα κτήματα στην ιδιοκτησία τους από την βυζαντινή περίοδο, όπως δήλωσαν. Ήδη από το 1770 κλάδος της οικογένειας είχε εγκατασταθεί στην Ουγγαρία, όπου το πρεντικάτο Σμολένσκη προφέρονταν Σμολένιτζ. Μετά την Επανάσταση του 1821, το 1825, ο πατέρας του Λεωνίδας Σμόλεντς ήρθε στην Ελλάδα.
    Ο Κωνσταντίνος φοίτησε στη Σχολή Ευελπίδων, από την οποία αποβλήθηκε λόγω του ζωηρού του χαρακτήρα. Στη συνέχεια φοίτησε στη στρατιωτική σχολή των Βρυξελλών, στο Βέλγιο. Κατατάχθηκε στον ελληνικό στρατό το 1862 ως ανθυπασπιστής πυροβολικού. Μετείχε στην Κρητική Επανάσταση (1866-1867) ως λοχαγός, όπου και διακρίθηκε. Στη συνέχεια στάλθηκε για ευρύτερες σπουδές στη Γερμανία και Γαλλία, οπότε με την επιστροφή του προάχθηκε σε ταγματάρχη και το 1881 συνέταξε τον Κανονισμό της ελληνοτουρκικής μεθορίου, ενώ το 1885-1886 επιστάτησε της οχύρωσης των ελληνικών συνόρων. Διατέλεσε δε επί μακρού καθηγητής της οχυρωματικής στη Σχολή Ευελπίδων.
    Στον πόλεμο του 1897, φέροντας το βαθμό του συνταγματάρχου, ανέλαβε διοικητής της 3ης ταξιαρχίας και αμύνθηκε στα στενά του Ρεβενίου, υποχωρώντας στα Φάρσαλα, οπότε και στάλθηκε στο Βελεστίνο, προκειμένου να ανακόψει την προς Βόλο προέλαση του τουρκικού στρατού. Αφού κατέλαβε τα παρά το «Πιλάφ τεπέ» υψώματα, απέκρουσε στις 17, 23 και 24 Απριλίου τουρκικές επιθέσεις. Αλλά όταν ο άλλος ελληνικός στρατός υποχώρησε από τα Φάρσαλα και υπήρξε κίνδυνος υπερκερασμού της 3ης ταξιαρχίας, διατάχθηκε να την οδηγήσει στη Λαμία. Με την αποτελεσματική του άμυνα στο Βελεστίνο ο Σμολένσκης προάχθηκε σε υποστράτηγο, καθιστάμενος ίνδαλμα του ελληνικού λαού, ο οποίος και τον τίμησε κατ΄ επανάληψη εκλέγοντάς τον Βουλευτή Αττικοβοιωτίας.
    Επί Κυβερνήσεως Ζαΐμη (Σεπτέμβριος - Νοέμβριος 1897) χρημάτισε Υπουργός των Στρατιωτικών καθώς επίσης και επί Κυβερνήσεως Θεοτόκη το 1903. Τέλος, κατά την επανάσταση του 1909, δια νόμου της Βουλής προήχθη σε αντιστράτηγο.
    Η σύζυγός του ήταν θεία του ήρωα του Μακεδονικού Αγώνα Παύλου Μελά, ενώ είχε δύο κόρες η μία μάλιστα , η Ραλλού, αυτοκτόνησε 20 ετών για κληρονομικούς λόγους, σύμφωνα με τον τύπο της εποχής έπασχε από μελαγχολία μετά τον θάνατο της μητέρας της.

Καπετάν Κώτας (1863 – 1905)

Καπετάν Κώτας (1863 – 1905) 
    Σλαβόφωνος οπλαρχηγός, που πολέμησε για την ελληνική υπόθεση στις παραμονές του Μακεδονικού Αγώνα. Το πραγματικό του όνομα ήταν Κονσταντίν (Κότε) Χρίστωφ, το οποίο αργότερα εξελλήνισε σε  Κώστας Χρήστου.
    Γεννήθηκε το 1863 στο χωριό Ρούλια της Φλώρινας. Ασχολήθηκε με τη γεωργία, καλλιεργώντας τα λιγοστά κτήματα της πατρικής περιουσίας και ευκαιριακά ως οικοδόμος και τσαγκάρης. Αργότερα άνοιξε ένα χάνι, που ήταν ταυτόχρονα και παντοπωλείο. Παράλληλα, αναμίχθηκε στα κοινά της περιοχής και διετέλεσε μουχτάρης (κοινοτάρχης) στη Ρούλια.
    Ανυπότακτο πνεύμα, έτρεφε μεγάλο μίσος για τους τούρκους κατακτητές, γι' αυτό εντάχθηκε στη βουλγαρική «Εσωτερική Μακεδονική Επαναστατική Οργάνωση» (VMRO), που διακήρυσσε τον αλυτρωτισμό της με το σύνθημα «Η Μακεδονία στους Μακεδόνες». Η ζωή του πήρε δραματική τροπή το 1898, όταν σκότωσε τον τούρκο μεγαλοτσιφλικά Κασίμ Μπέη, που καταδυνάστευε την περιοχή της Φλώρινας. Πήρε τα όρη και τα βουνά και κατέφυγε στο Βίτσι, όπου σχημάτισε τη δική του ένοπλη ομάδα.
    Ο Καπετάν Κώτας γρήγορα αποστασιοποιήθηκε από τη VMRO, καθώς ήλθε σε ρήξη με τα τοπικά στελέχη της Τσακαλάρωφ και Κλιάσεφ. Τον θεωρούσαν πολύ υπερήφανο και ανεξάρτητο και πολλάκις προσπάθησαν να τον εξοντώσουν ως προδότη. Από τη διένεξη αυτή επωφελήθηκε ο μητροπολίτης Καστοριάς Γερμανός (Καραβαγγέλης), ο οποίος τον προσηλύτισε στην ελληνική ιδέα στις αρχές του 1902.
    Ο Γερμανός ανέλαβε να συντηρεί την ομάδα του Κώτα και αυτός να υπερασπίζεται τα χωριά της περιοχής από τους βούλγαρους κομιτατζήδες και τους τούρκους. Παρά τη συμφωνία αυτή, ο Κώτας δεν έγινε ποτέ τυφλό όργανο του μητροπολίτη και πάντα διατηρούσε την ανεξαρτησία του, εκφράζοντας τον ελληνικότητά του με τον δικό του τρόπο.
    Στις αρχές του 1904 ο Καπετάν Κώτας ήλθε στην Αθήνα και γνωρίστηκε με τον Παύλο Μελά, τον οποίο συνόδευσε στην πρώτη αποστολή στη Μακεδονία. Στις 9 Ιουνίου 1904, κατόπιν προδοσίας των παλιών του συντρόφων στο VMRO, συνελήφθη από τους Τούρκους και μεταφέρθηκε στις φυλακές του Μοναστηρίου (σημερινή Μπίτολα της ΠΓΔΜ). Στις 27 Σεπτεμβρίου 1905, ύστερα από δίκη, εκτελέστηκε με απαγχονισμό, παρά τις προσπάθειες του ελληνικού προξενείου να τον απελευθερώσει με δωροδοκίες. Τελευταίες λέξεις του Καπετάν Κώστα μπροστά στην αγχόνη, «Ζήτω ο Ελληνισμός!» στα βουλγαρικά, καθώς τα ελληνικά του ήταν από φτωχά έως ανύπαρκτα.
    Μετά την απελευθέρωση της Μακεδονίας, το χωριό του Ρούλια ονομάσθηκε στη μνήμη του Κώτας. Το 1960 στήθηκε επιβλητικός ανδριάντας του στην είσοδο της Φλώρινας, έργο του γλύπτη Δημήτριου Καλαμάρα.

Ιωάννης Καποδίστριας (1776 – 1831)

Ιωάννης Καποδίστριας (1776 – 1831) 
http://www.sansimera.gr
    Έλληνας πολιτικός και διπλωμάτης. Διετέλεσε Υπουργός Εξωτερικών της Ρωσίας και πρώτος Κυβερνήτης του ανεξάρτητου Ελληνικού Κράτους, το οποίο ίδρυσε εκ θεμελίων και με την προσωπική του περιουσία.
    Γεννήθηκε στην Κέρκυρα στις 11 Φεβρουαρίου 1776 την περίοδο της Ενετοκρατίας. Ο πατέρας του Αντώνιος - Μαρία καταγόταν από οικογένεια ευγενών, καθώς ένας από τους πρόγονούς του είχε λάβει τον τίτλο του Κόμη από τον Δούκα της Σαβοΐας Κάρολο Εμμανουήλ τον Β'. Ο τίτλος εισήχθη στη «Χρυσή Βίβλο» (Libro d' Oro) των ευγενών της Κέρκυρας το 1679 και έλκει την καταγωγή του από το ακρωτήριο Ίστρια της Αδριατικής, το σημερινό Κόπερ της Σλοβενίας. Η οικογένεια της μητέρας του Διαμαντίνας (Αδαμαντίας) Γονέμη, ήταν επίσης εγγεγραμμένη στη «Χρυσή Βίβλο» από το 1606.
    Ο νεαρός Ιωάννης σπούδασε ιατρική, φιλοσοφία και νομικά στο Πανεπιστήμιο της Παταβίας (Πάντοβα) της Ιταλίας. Το 1797 εγκαταστάθηκε στη γενέτειρά του Κέρκυρα και άσκησε το επάγγελμα του ιατρού - χειρούργου. Δύο χρόνια αργότερα, όταν η Ρωσία και η Τουρκία κατέλαβαν για λίγο τα Επτάνησα, του ανατέθηκε η διοίκηση του στρατιωτικού νοσοκομείου.
    Το 1801 τα Επτάνησα αυτονομούνται και ο Ιωάννης Καποδίστριας γίνεται ένας από τους δύο διοικητές της Ιονίου Πολιτείας, σε ηλικία 25 ετών. Χάρη στην πολιτική του οξυδέρκεια και πειθώ απέτρεψε την εξέγερση της Κεφαλονιάς, που θα είχε απρόβλεπτες στη συνοχή του νεότευκτης πολιτείας. Έδειξε ευαισθησία και προσοχή στις ανησυχίες των Επτανησίων και πήρε πρωτοβουλίες για τη αναθεώρηση επί το δημοκρατικότερο του επτανησιακού συντάγματος, που είχαν επιβάλει Ρώσοι και Τούρκοι υπό τον τίτλο «Βυζαντινό Σύνταγμα».
    Αποτέλεσμα των προσπαθειών του Καποδίστρια ήταν η ψήφιση ενός πιο φιλελεύθερου και δημοκρατικού συντάγματος το 1803. Οι μεγάλες δυνάμεις θορυβήθηκαν κι έστειλαν τον Γεώργιο Μοτσενίγο, προκειμένου να τον επιπλήξει. Όταν, όμως, ο εκπρόσωπός τους συναντήθηκε μαζί του, εντυπωσιάστηκε από την πολιτική και ηθική συγκρότηση του ανδρός. Ο Καποδίστριας διορίστηκε ομόφωνα από τη Γερουσία της Ιονίου Πολιτείας, Γραμματέας της Επικρατείας. Κατά τη διάρκεια της θητείας του αναδιοργάνωσε τη δημόσια διοίκηση, δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στην εκπαίδευση.
    Τον Μάρτιο του 1807 εστάλη στη Λευκάδα, την οποία απειλούσε με κατάληψη ο Αλή Πασάς. Αναδιοργάνωσε την άμυνα του νησιού, αποτρέποντας την απειλή. Εκεί γνωρίστηκε με τους οπλαρχηγούς Κολοκοτρώνη, Νικηταρά, Ανδρούτσο και Μπότσαρη, που αργότερα θα πρωτοστατήσουν στην Επανάσταση του '21.
    Τον Ιανουάριο 1809 ο Καποδίστριας εισήλθε στη διπλωματική υπηρεσία της Ρωσίας, κατόπιν προσκλήσεως του Τσάρου Αλέξανδρου Α'. Το 1813, διορίστηκε εκπρόσωπος της Ρωσίας στην Ελβετία, στην πρώτη του μεγάλη αποστολή, με σκοπό να συνεισφέρει στην απαλλαγή της από την επιρροή του Ναπολέοντα. Έπαιξε σημαντικό ρόλο στην ενότητα, ανεξαρτησία και την ουδετερότητα της Ελβετίας και συνεισέφερε τα μέγιστα στο ελβετικό σύνταγμα, που προέβλεπε 19 αυτόνομα κρατίδια (καντόνια) ως συστατικά μέλη της ελβετικής ομοσπονδίας.
    Συμμετείχε στο Συνέδριο της Βιέννης, που έθεσε της βάσεις της «Ιεράς Συμμαχίας», ως μέλος της ρωσικής αντιπροσωπίας, αποτελώντας το φιλελεύθερο αντίβαρο στην αντιδραστική πολιτική του αυστριακού πρίγκιπα Μέτερνιχ. Πέτυχε την εξουδετέρωση της αυστριακής επιρροής, την ακεραιότητα της Γαλλίας υπό Βουρβόνο μονάρχη, μετά την πτώση του Ναπολέοντα, καθώς και τη διεθνή ουδετερότητα της Ελβετίας, υπό την εγγύηση των Μεγάλων Δυνάμεων.
    Μετά τις μεγάλες του διπλωματικές επιτυχίες, ο Τσάρος τον έχρισε Υπουργό Εξωτερικών της Ρωσικής Αυτοκρατορίας από το 1816 έως το 1822. Ο Καποδίστριας, όμως, δεν ξέχασε τη γενέτειρά του και τα Επτάνησα, που είχαν περάσει κάτω από τον ασφυκτικό έλεγχο της Μεγάλης Βρετανίας. Το 1819 μετέβη στο Λονδίνο και προσπάθησε ματαίως να πείσει τη βρετανική κυβέρνηση να μετριάσει το αυταρχικό καθεστώς που είχε επιβάλει στα Ιόνια Νησιά.
    Με την έναρξη της Ελληνικής Επανάστασης, υποχρεώθηκε να εγκαταλείψει το αξίωμά του, καθώς είχε διαφωνήσει ανοιχτά με τον τσάρο Αλέξανδρο, που καταδίκαζε κάθε επαναστατική κίνηση στην Ευρώπη, πιστός στις αποφάσεις της Ιεράς Συμμαχίας. Το 1822 εγκαταστάθηκε στη Γενεύη της Ελβετίας, όπου έχαιρε υπόληψης για την προσφορά του στη δημιουργία της Ελβετικής Ομοσπονδίας, λαμβάνοντας τον τίτλο του επίτιμου πολίτη. Παρέμεινε εκεί έως το 1827, βοηθώντας ποικιλοτρόπως το επαναστατημένο έθνος.
    Στις 30 Μαρτίου 1827 η Εθνοσυνέλευση της Τροιζήνας τον εξέλεξε Κυβερνήτη του νεοσύστατου Ελληνικού Κράτους, σε μία περίοδο που η Επανάσταση καρκινοβατούσε. Έπειτα από επίπονες διαβουλεύσεις στις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες για την εξασφάλιση της απαραίτητης υποστήριξης για το ελληνικό κράτος, έφτασε στο Ναύπλιο στις 7 Ιανουαρίου 1828, γενόμενος δεκτός με ζητωκραυγές και ενθουσιώδεις εκδηλώσεις από τον λαό. Δύο ημέρες αργότερα μετέβη στην Αίγινα, η οποία είχε κριθεί καταλληλοτέρα από το Ναύπλιο ως προσωρινή έδρα της Κυβέρνησης.
    Η πρώτη επαφή του με την ηπειρωτική Ελλάδα υπήρξε αποκαρδιωτική, λόγω της κατάστασης που επικρατούσε στο πολιτικό σκηνικό. Οι αντιπαλότητες που είχαν προκύψει μεταξύ των φατριών κατά τη διάρκεια της επανάστασης δεν είχαν κοπάσει, ενώ η χώρα είχε καταστραφεί και η οικονομία της τελούσε υπό πτώχευση.
    Ο Καποδίστριας εκλήθη να κυβερνήσει με βάση το Δημοκρατικό Σύνταγμα της Τροιζήνας, αλλά ως οπαδός της πεφωτισμένης δεσποτείας πίστευε ότι τα Συντάγματα και τα Κοινοβουλευτικά Σώματα ήσαν πρόωρα για το ασύστατο ακόμα κράτος. Πρέσβευε εις την αρχή του ενός ανδρός, έστω και υπό προθεσμία. Στις 18 Ιανουαρίου 1828 πέτυχε ψήφισμα της Βουλής περί αναστολής του Συντάγματος. Έτσι, κατέστη η μοναδική πηγή εξουσίας, συνεπικουρούμενος από το Πανελλήνιον, ένα συμβουλευτικό σώμα αποτελούμενο από 27 μέλη. Στη σύγκληση μιας νέας Εθνοσυνέλευσης στο άμεσο μέλλον παραπεμπόταν η ψήφιση του νέου Συντάγματος. Ο Καποδίστριας εγκαινίασε την περίοδο της απολυταρχίας, η οποία διατηρήθηκε μέχρι το Σύνταγμα του 1843.
    Ο νέος Κυβερνήτης έθεσε ως στόχο να βάλει τέλος στις εμφύλιες διαμάχες και επιδόθηκε αμέσως στο έργο της δημιουργίας Κράτους εκ του μηδενός, επιδεικνύοντας αξιοζήλευτη δραστηριότητα. Ίδρυσε την Εθνική Χρηματιστική Τράπεζα με τη βοήθεια του φίλου του ελβετού τραπεζίτη Εϋνάρδου, η οποία δεν ευδοκίμησε για πολύ. Ρύθμισε το νομισματικό σύστημα, καθότι ακόμη κυκλοφορούσαν τουρκικά και ξένα νομίσματα εντός της επικράτειας. Στις 28 Ιουλίου 1828 καθιέρωσε ως εθνική νομισματική μονάδα τον Φοίνικα και ίδρυσε Εθνικό Νομισματοκοπείο. Στις 24 Σεπτεμβρίου του ίδιου χρόνου οργάνωσε και την πρώτη ταχυδρομική υπηρεσία.
    Ερχόμενος στο Ναύπλιο, ο Καποδίστριας βρήκε την Ελλάδα χωρίς δικαστική οργάνωση. Γνωρίζοντας ότι η απονομή της δικαιοσύνης αποτελεί θεμέλιο για τη δημιουργία μιας ευνομούμενης πολιτείας, ενδιαφέρθηκε προσωπικά για τη δημιουργία δικαστηρίων και τη στελέχωσή τους με το κατάλληλο προσωπικό. Οργάνωσε, ακόμη, τη διοίκηση του κράτους και ίδρυσε Στατιστική Υπηρεσία, η οποία διενήργησε την πρώτη απογραφή.
    Αναδιοργάνωσε τις ένοπλες δυνάμεις υπό ενιαία διοίκηση, πετυχαίνοντας αφενός να καταπολεμήσει το κατεστημένο των οπλαρχηγών και αφετέρου να παρεμποδίσει την Οθωμανική προέλαση, όπως έδειξε η Μάχη της Πέτρας, όπου ο ελληνικός στρατός εμφανίσθηκε πειθαρχημένος και συγκροτημένος στην τελευταία μάχη του Αγώνα. Ο Καποδίστριας αντιμετώπισε επιτυχώς την πειρατεία, αναθέτοντας στον ναύαρχο Μιαούλη την καταστολή της. Εφάρμοσε την πρακτική της απομόνωσης (καραντίνας) των κοινοτήτων που πλήττονταν από τις επιδημίες του τύφου, της ελονοσίας και άλλων μολυσματικών ασθενειών. Προσπάθησε να ανοικοδομήσει το κατεστραμμένο εκπαιδευτικό σύστημα της Ελλάδας, ιδρύοντας πολλά αλληλοδιδακτικά σχολεία, καθώς και το Ορφανοτροφείο της Αίγινας.
    Ο Καποδίστριας ενδιαφέρθηκε αποφασιστικά για τη γεωργία, που αποτελούσε τον ακρογωνιαίο λίθο της ελληνικής οικονομίας. Εισήγαγε πρώτος την καλλιέργεια της πατάτας, με ένα τρόπο που έδειχνε τη βαθειά του γνώση για τον ψυχισμό του Έλληνα εκείνης της εποχής. Διέταξε, λοιπόν, να αποθέσουν ένα φορτίο με πατάτες στο λιμάνι του Ναυπλίου και προέτρεψε τον καθένα να πάρει όσες θέλει. Συνάντησε, όμως, την παγερή αδιαφορία των πρωτευουσιάνων. Στη συνέχεια τοποθέτησε φρουρούς στο φορτίο και αμέσως σχεδόν στο Ναύπλιο κυκλοφόρησαν ψίθυροι ότι για να φυλάσσεται το φορτίο κάτι το πολύτιμο θα περιέχει. Οι άνθρωποι μαζεύτηκαν στο λιμάνι και λοξοκοίταζαν τις πατάτες. Άρχισαν σιγά-σιγά να τις κλέβουν κάτω από τη μύτη των φρουρών και στο τέλος έκαναν όλες φτερά. Δεν γνώριζαν, όμως, ότι ο Καποδίστριας είχε διατάξει τους φρουρούς να κάνουν τα στραβά μάτια. Με αυτή την ευφυή κίνηση, η πατάτα έγινε τότε μέρος της καθημερινής διατροφής του Έλληνα.
    Οι πολιτικές κινήσεις του Καποδίστρια προκάλεσαν τη δυσαρέσκεια, τόσο των οπαδών του συνταγματικού πολιτεύματος, όσο και των προκρίτων και των ναυτικών. Η αίγλη που τον περιέβαλε άρχισε να διαλύεται. Η αδυναμία ικανοποιήσεως όλων των αιτημάτων, σε συνδυασμό με την καθυστέρηση διεξαγωγής των εκλογών, έδωσαν την αφορμή για το σχηματισμό ισχυρής αντιπολίτευσης κατά του Κυβερνήτη. Ο Καποδίστριας κατηγορήθηκε ακόμη ότι αγνόησε τη μακρά κοινοτική παράδοση της χώρας και θέλησε να μεταφυτεύσει από την αλλοδαπή θεσμούς, μη προσιδιάζοντες στην τότε πραγματικότητα.
    Η πρώτη δυναμική αντιπολιτευτική ενέργεια ήλθε με τα στασιαστικά κινήματα της Ύδρας το 1829, που επιδίωκαν την ανατροπή του Καποδίστρια. Ζήτησαν από τον Μιαούλη να καταλάβει τον ναύσταθμο του Πόρου, πριν προλάβει ο διοικητής του Κανάρης να έλθει εναντίον της Ύδρας. Ο Καποδίστριας παρακάλεσε τον ναύαρχο Ρίκορντ να επιτεθεί κατά των στασιαστών. Πράγματι, ο ρώσος ναύαρχος απέκλεισε το ναύσταθμο και προ του κινδύνου να συλληφθεί ο Μιαούλης ανατίναξε τη φρεγάτα «Ελλάς» και την κορβέτα «Ύδρα» (τα δύο πιο αξιόπλοα πλοία του ελληνικού στόλου) και διέφυγε στην Ύδρα. Η αντίδραση κατά του Κυβερνήτη διογκωνόταν. Οι Μανιάτες αρνούνταν να πληρώσουν τους φόρους προς την κεντρική εξουσία και στασίασαν με τη σειρά τους.
    Μοιραία στάθηκε η αντιπαλότητα του Καποδίστρια με τους Μαυρομιχάληδες, την ισχυρότερη οικογένεια της Μάνης. Ο Καποδίστριας συν το χρόνω γινόταν όλο και πιο ευερέθιστος και δύσπιστος έναντι όλων. Δεν είχε την απαραίτητη αυτοσυγκράτηση και ψυχραιμία, με συνέπεια την αδικαιολόγητη όξυνση των προσωπικών παθών. Σε αυτή την κατάσταση θα πρέπει να αποδοθεί και ο σκληρός τρόπος συμπεριφοράς του κατά του γηραιού Πετρόμπεη Μαυρομιχάλη. Ο Καποδίστριας διέταξε τη σύλληψή του και τον εγκλεισμό του στη φυλακή. Τον αδελφό του Κωνσταντίνο και τον υιό του Γεώργιο τους κρατούσε στο Ναύπλιο, όπου είχε μεταφερθεί η πρωτεύουσα του νεοελληνικού κράτους. Το γεγονός αυτό εξέθρεψε το μίσος και την ανάγκη εκδίκηση από την πλευρά των Μαυρομιχαλαίων.
    Στις 5:35 το πρωί της 27ης Σεπτεμβρίου 1831 ο Ιωάννης Καποδίστριας δέχθηκε δολοφονική επίθεση από τον Κωνσταντίνο και τον Γεώργιο Μαυρομιχάλη έξω από την εκκλησία του Αγίου Σπυρίδωνα, όπου μετέβαινε για να εκκλησιασθεί και έπεσε νεκρός. Ο μόνος που τον συνόδευε ήταν ο μονόχειρας σωματοφύλακάς του, ονόματι Κοκκώνης.
    Ο Κωνσταντίνος Μαυρομιχάλης εφονεύθη επί τόπου από τους προστρέξαντες, οι οποίοι κυριολεκτικώς τον λυντσάρισαν. Ο Γεώργιος Μαυρομιχάλης ζήτησε προστασία στη Γαλλική Πρεσβεία. Κατόπιν επιμόνου απαιτήσεως του συγκεντρωμένου πλήθους, που απείλησε ότι θα κάψει την πρεσβεία, ο αντιπρεσβευτής βαρόνος Ρουάν τον παρέδωσε στις αρχές. Ο Γεώργιος Μαυρομιχάλης καταδικάσθηκε σε θάνατο από στρατοδικείο και εθανατώθη δια τυφεκισμού το πρωί της 10ης Οκτωβρίου 1831.
    Στη θέση του δολοφονημένου Ιωάννη Καποδίστρια διορίστηκε για μικρό διάστημα ο αδερφός του Αυγουστίνος. Η χώρα είχε βυθιστεί στο χάος και την αναρχία και οι Προστάτιδες Δυνάμεις βρήκαν την ευκαιρία να εγκαθιδρύσουν βασιλεία, φοβούμενες την επικράτηση ενός φιλελεύθερου κινήματος.
    Η ελληνική πολιτεία τίμησε τον Κυβερνήτη, δίνοντας το όνομά του σε δημόσιους χώρους και ιδρύματα, όπως στο Πανεπιστήμιο Αθηνών, ο επίσημος τίτλος του οποίου είναι Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών. Ακόμη, ο Ιωάννης Καποδίστριας απεικονίζεται στο κέρμα των 20 λεπτών της ελληνικής έκδοσης του ευρώ.